Diario Vasco

Emakume bertsolarien esperientziak jasotzen dituen ikerketa

Maialen Lujanbio bertsolaria.
Maialen Lujanbio bertsolaria. / J.M. LÓPEZ
  • «Emakume bertsolariek ahalduntzerako lurralde berri bat» sortu dutela dio Emakundek aurkeztutako txostena eta bide horretan «kontzienteki lanean» dabiltzala

Emakunde Emakumearen Euskal Institutuak 'Emakume bertsolariak. Ahanzturatik diskurtso propiora' izenburuko ikerketa aurkeztu du asteazken honetan Gasteizen. Gema Lasarte Euskal Herriko Unibertsitateko (EHU) irakaslea izan da ikerketaren zuzendaria, eta lantaldea osatu du Amaia Alvarez Uria, Ana Isabel Ugalde, Pablo Lekue eta Judit Martínez ikerlariekin batera. Ikerketa hau Emakundek urtero genero eta berdintasunaren gaiak lantzen dituzten lanei ematen dizkien hiru beketako baten emaitza da.

Aurkezpenean Izaskun Landaida Emakundeko zuzendaria eta Gema Lasarte bera izan dira. Bertan azaldu dutenez, ikerketa egiteko sakoneko elkarrizketak egin zaizkie 35 emakume bertsolariri, eta jardunean dauden 200 bertsolariren informazioa jaso ahal izan da galdetegien bitartez.

Horrela, egindako sakoneko elkarrizketetatik ondoriozta daiteke «emakume bertsolariek ahalduntzerako lurralde berri bat» sortu dutela eta bide horretan «kontzienteki lanean» dabiltzala, «aurrean aurkitutako zailtasun guztien gainetik eta historikoki jasan duten isiltasunaren gainetik».

Hegemonikoki gizonena izan den eremura emakumeen hurbilketa ahalbidetu duten faktoreen artean daude bertsolaritzaren modernizazioa, bertso eskolen sorrera eta garapena (ikasleen artean orekatua dago emakume eta gizonen presentzia), genero identitatearen eraikuntza, erreferenteen agerpena (Maialen Lujanbio da zalantzarik gabe XXI mendeko erreferentzia nagusia denentzat), eta emakumezko bertsolariek egindako ekimenak.

Ikerketak azaltzen duenez, «alde emozionala oso faktore garrantzitsua da emakumeak oholtzara atera ahal izateko eta bertsolaritza munduan jarraitzeko», oraindik ere txapelketetan nagusi baita gizonen kopurua.

«Autoestimua eta segurtasuna lantzea erabakigarria da entzuleen aurrean inprobisatu ahal izateko, hain justu, segurtasun falta izaten baita emakumeen bertsolaritza aktiboa uzteko arrazoietako bat», dio ikerketak.

Zentzu honetan, emakume bertsolariek emakumeen ahalduntzea bultzatzeko lan handia egin dutela nabarmentzen du, eta horrela, 2009. urtean Bertsozale Elkarteak Genero Batzordea jarri zuela martxan gogorarazten du.

Temas