Getaria

«Errefuxiatuen gaia plazaratu eta artea eta kultura balioan jarri nahi ditugu»

Beñat Gereka. Dokumentalaren kartelarekin./AMAXKAR
Beñat Gereka. Dokumentalaren kartelarekin. / AMAXKAR

'Basotik Itsasora' dokumentalaren egilea da getariar zuzendaria eta gaur ikusi ahal izango da Iturzaetan

JUAN MARI ZUBIAURRE

Elan Euskadiren eskutik gaur arratsaldeko 19:00etan 'Basotik Itsasora' dokumentala ikusteko aukera dute getariarrek, Iturzaetako Aretoan. Errefuxiatuen gaia ardatz duen ikus-entzunezkoa Beñat Gereka getariarraren zuzendaritzapean garatu da. Gurseko kanpalekutik Mediterraneora darama ikuslea, errefuxiatuek iraganean bizi izan zuten eta orainaldian bizi duten egoera ezagutzera.

Joan den asteburuan Bilboko Loraldia jaialdian egin zuten estreinaldia eta harrera beroa jaso zuten 'Basotik Itsasora' dokumentalak eta 'Basoa' ekoizpen koreografikoak. Gaurko Saioa herritarrentzat izango da eta bere zuzendariarekin, Beñat Gerekarekin, egon gara.

- Nola sortu zen ikus-entzunezko hau egiteko aukera?

- Sortzaile ezberdinen arteko lan bat izan da. Dantzaz Konpainiaren inguruan sortzaile ezberdinak aritzen gara lanean eta kasualitatez, gai hau helarazi ziguten konpainiatik. Gurs-era bisita bat egin eta bertan pasatakoaren berri jaso ondoren, berehala hasi ginen lanean, gai mamitsua baita. Gidoia egitea izan zen gehien kostatu zitzaiguna, batez ere baliabide murritzak genituelako, gora behera askoren ondoren, buruan genuena ikus-entzunezko batean osatzea lortu dugula uste dut.

- Zer topatuko dute herritarrek gaurko emanaldian?

- Bi ideia nagusi helarazi nahi ditu dokumentalak. Batetik, errefuxiatuen gaia plazaratu nahi da. Orain, komunikabideetan, gero eta gutxiago agertzen da arazo hau baina errefuxiatuek iristen jarraitzen dute eta kanpamentuetan daude, egoera latzetan. Eta bestetik, artea eta kultura balioan jarri nahi dugu. Egoera latzenetan ere, gizakiok aurrera egiteko beharra izan ohi dugu eta Gurs-en artea eta kultura erabili zuten biziraun eta borroka egiteko.

- Bilboko estreinaldian harrera beroa izan duzue ezta?

- Bai, oso gustura gaude. Zarautzeko aurre-estreinaldian 100 pertsona inguru bildu ginen Modelo Aretoan, protagonistak eta guzti. Ikuslearen aldetik iritzi oso positiboak jaso genituen eta buruan genuen hori iritsi dela uste dugu. Bilbon eta Vallecasen ere esperientzia polita izan dugu. Gainera, proiektuaren parte diren 'Basoa' koreografia eta 'Gigantografiak' argazki erakusketa egiteko aukera ere izan dugu.

- Grabazioko xehetasun batzuk aurreratu dizkiguzu, non eta nola egin zenuten?

- Izenburuak dioen bezala, ikuslea basotik itsasora eraman nahi dugu. Gerra zibila amaitu ostean, hainbat euskaldun egon ziren Gursen errefuxiatuta, egoera latzetan. Frantziar estatuak ordea, hori ezabatu nahian baso bat eraiki zuen, estaltzeko. Bertan izandakoen seme-alabek kontatuko digute bertan pasatakoa. Gaur egun berriz, funtzio berdina betetzen du Mediterraneo itsasoak. Tapaki bat izaten ari da. Zati honetan, Ola izeneko siriar errefuxiatu baten testigantzak jasoko ditugu. Eta hau guztia, arte espresio ezberdinen bidez kontatu nahi izan dugu: poesia, argazkilaritza, musika, dantza ...

- Dokumentala ekoizteko jendearen laguntza ekonomikoa izan du proiektuak, zer esango zenioke lagundu dutenei?

- Ederra izan da. Proiektuaren laurden bat jendearen aportazio bidez finantzatu ahal izan dugu, erantzuna ikaragarria izan da. Aportazioak Murtziatik, Kataluniatik, Frantziatik ... jaso ditugu. Askotan ezagutzen ez zintuen jendeak eta emaitza zirraragarria izan da. Eskerrak ematea baino ez zaigu geratzen. Dokumental hau, beraiena ere bada.

- Dokumentalaren ibilbidea hasi besterik ez da egin, zein izango da hurrengo pausoa?

- Zabaltzea da orain nahia. Dokumentalaren helburu hausnarketa bat bultzatzea da, gizarte eraldaketa bultzatzeko eta horretarako zabaldu nahi dugu, herri, elkarte, eta zine areto ezberdinetan. Beraz, interesatuek, gure ateak zabalik izango dituzte. Informazio gehiago behar izanez gero, info@txikota.com helbidean aurkituko gaitu.

- Dokumentala, Larart proiektuaren egitasmo bat da. Zein beste sorkuntza sortu dituzue?

- Hori da. Larart proiektuak errefuxiatuen gaia plazaratu nahi du, arte sorkuntza ezberdinen bitartez. Horietako bat dokumentala da baina horiez gain, beste bi sorkuntza ere burutu ditugu. Batetik 'Basoa' koreografia, Iosu Mujika koreografoak eta Iñaki Salvador musikariak zuzenduta. Eta bestetik 'Gigantogradiak'. Hau, kaleko argazki erakusketa bat da, 3x2 metrotako argazkiak dira eta kaleko hormetan itsasten dira. Lan hau, Nervio Fotok burutu du. Gainera, sorkuntza guztiak paraleloan sortu arren, elkar elikatu dira. Hau da, dantzarako sortutakoa, dokumentalean erabili dugu. Edota dokumentalerako sortutako testua, koreografiarako erabili da.