Down sindromea duten gazteak, protagonista, 'Ur Handitan' saioan

'21. kromosoma, XXI. mendean' atala Down sindromea duten gazteen egunerokotasunera hurbilduko da

Down sindromea duten gazteen egunerokotasuna aztertuko du astearte honetako 'Ur Handian' saioak. Jendeak askotan betirako 'ume' edota betirako 'maitagarri' direla pentsatzen du, baina ez da horrela, eta gainontzekoen modukoak direla erakutsi dute astearteko protagonistek. Pazientzia eta lan handiagoarekin batzuetan, gainerakoek egiten duten guztia egin dezakete, eta ezberdintasunak baino askoz ere gehiago dira gainerakoekiko dituzten antzekotasunak.

Beraien bizitza beste edozeinena bezalakoa da: era independentean bizi dira, lan normalizatuak egiten dituzte, beste umeekin batera ikastolan ikasten dute, kirola egiten dute eta askok dantza eta musika maite dituzte beste edozeren gainetik. Beraien familia eta lagunek buru-belarri dihardute 'normalizazio' eta 'inklusio' hitzak errealitate bihurtu daitezen. Honen guztiaren inguruan arituko da Xabier Madariaga astearteko protagonista eta bere familia-kideekin.

Aitor Manterolak 22 urte ditu eta donostiarra da. Down sindromea du, baina argi dio bera gainerakoak bezalako gauzak egiteko gai dela, eta harro dagoela den modukoa izateaz. 7-8 urte ingururekin galdetu zion amari Down sindromea zer den, eta 'kromosoma baten alterazioa da' erantzun digu. Egunero lanera joaten da, baina argi du bere ametsa zein den, Manterola dantza taldea sortzea. Dantza egiteak ematen dio zoriontasuna, eta triste dagoen egunetan ere horixe egiten du alaitzeko.

Naroa Azaldegik 29 urte ditu eta hernaniarra da. Atzegi elkartean egiten du lan, bera da bertan adimen urritasuna duen lankide bakarra. Lankideekin duen harremana eta lanerako duen grina ikusi ditugu. Bere egunerokotasuna zein den erakutsi digu, beraz, eta bere ahizpa Garazik lagunduta Naroa ezagutu dugu. Naroak ere dantza egitea du gustuko, dantza latinoak egiten ditu eta eszenatokian gustura sentitzen dela azaldu digu.

Itziar Segurak 22 urte ditu eta Antsoaingoa da. Duela gutxira arte bere guraso eta ahizparekin bizi zen, gaur egun Down Sindromearen asoziazioak Errotxapean duen pisu batean bizi da beste 3 neskekin batera. Hasiera batean Itziarren aita eta ama bere alaba ondo moldatuko ote zen beldur ziren. Gaur egun harro daude era independentean bizitzeari esker ikasi duen guztia ikusita. Haiek falta direnean Itziar aurrera ateratzeko gai izango dela jakiteak lasaitasun handia ematen die.

June Izuskitzak 14 urte ditu eta gasteiztarra da. Umea jaio zenean 'inklusio' hitza nahiko arrotza zen bere gurasoentzat. Gaur egun, ordea, hitz horren esanahia kirolean aurkitu dute, besteak beste. Junek 5 urte daramatza Escor Gaztedi Rugby Taldean jokatzen, sindromerik ez duten beste neska-mutilekin batera. Taldekideek June asko estimatzen dute eta beragandik asko ikasi dutela aitortzen dute askok. Umeen artean ez dago desberdintasunik, denak berdinak dira, eta Junek ere bere tokia aurkitu du kanpotik begiratuta horren bortitza ematen duen kirolean, errugbian alegia.

Nagore Arrizabalagak 16 urte ditu eta Ondarrun bizi da. Txiki-txikitatik ikasi du bertako Txomin Agirre ikastolan. Gela normalizatu batean aritzeak normaltasunerako bidea erraztu egiten die Downen sindromea duten lagunei. Nagorek laguntzaile bat dauka, 2 urte zituenetik bere alboan egon dena. Tamalez, orain arte egindako lan guztiak ezingo du jarraipenik izan, Nagorek DBH amaitzen duenean ikasketa 'normalizatuak' amaitu egiten baitira. Etorkizuna galdera ikurra da. Downen sindromea dutenen hezkuntzan lan handia dago oraindik egiteke, Nagoreren amak aldarrikatzen duen moduan.

'Ur Handitan' astearteetan izaten da ikusgai, 22:30ean, ETB1en eta eitb.eus-en.

Temas

Euskera

Fotos

Vídeos